rejestracja
Strona głównaNowościSpis obiektówIndeks nazwiskPublikuj u nasTekstyInne źródła
NOWOŚCI
2018-01-08 14:37:00 Co teraz znajdziesz na tym portalu

gazonPrezentujemy szczegółowe opisy historycznych parków i ogrodów z terenu Wschodniej Polski, czyli z terenów dawnych województw białostockiego, bialskopodlaskiego, zamojskiego i częściowo suwalskiego, przylegających do obecnej wschodniej granicy Polski. Opisujemy historię tych obiektów i ich stan u schyłku lat 80. XX w. A także, jeśli to możliwe, zamieszczamy ich plany, mapy (także stare) oraz zdjęcia - stare i współczesne.  Podajemy też informacje o setkach innych obiektów, których dokładnie nie opisujemy z tej racji, że niewiele lub zgoła nic nie przetrwało z ich kompozycji do czasów współczenych (zob. spis obiektów w górnym menu). Aby dowiedzieć się co o nich piszemy należy użyć wyszukiwarki (w lewym górnym rogu strony głównej).

Zamieszczamy także ogromny indeks nazwisk (zob. w górnym menu).

Piszemy wiele o historii tych terenów oraz historii komponowania ogrodów (zob. zwłaszcza w lewym menu: Katalog parków i ogrodów i historia sztuki ogrodowej, które szczegółowo obrazują historię sztuki ogrodowej terenów byłego województwa białostockiego, bardzo ciekawej zwłaszcza w epoce Odrodzenia).

więcej
2017-12-04 13:00:00 Czytaj indeks nazwisk

ogrodnikIndeks nazwisk prezentowany na tym portalu zawiera nie tylko same nazwiska, ale także informacje o posiadanych przez poszczególne osoby majątkach i okresach ich posiadania, albo o majątkach dzirżawionych lub zarządzanych. Zawiera też informacje o koligacjach rodzinnych, pełnionych funkcjach lub zajmowanych stanowiskach, podaje również daty urodzin i śmierci (jeśli zostały wymienione w tekstach prezentowanych na tym portalu). Indeks obejmuje też osoby będące projektantantami pałaców, dworów, ogrodów, różnych budowli ogrodowych, a także znane osoby w jakikolwiek sposób powiązane z opisywanymi obiektami, w tym ogrodników. Taki indeks jest więc obszernym źródłem informacji o rodach i rodzinach różnych właścicieli ziemskich i może być źródłem odrębnych analiz historycznych dotyczących nie tylko dziejów poszczególnych siedzib i ich ogrodów, ale także dziejów poszczególnych rodów i rodzin lub pojedynczych właściceli.

Indeks dotyczy wszystkich aktualnie opisywanych obiektów, tak z terenu byłego województwa białostockiego, jak i byłych województw bialskopodlaskiego i zamojskiego czy suwalskiego.

więcej
2017-11-20 12:12:00 Wciąż coś nowego

ŁaszczówOgrody zamkowe na terenie Wschodniej Polski są raczej nieliczne, bo nawet jeśli były jakieś dawniejsze niż siedemnastowieczne to większość z nich uległa zniszczeniu podczas licznych wojen, zajazdów i pożarów, lub też zanikła wraz z zamkami, które traciły rację bytu i upadały by w końcu popaść w ruinę bądź doczekać się rozbiórki. Dlatego wśród prawie 450 obiektów z terenu byłych województw białostockiego, bialskopodlaskiego i zamojskiego, jakie szczegółowo opisujemy na naszym portalu, jest ich bardzo niewiele. Co więcej, nie prezentują one kompozycji stricte średniowiecznych, ani nawet renesansowych. Są często młodsze, niemniej i tak rzadkie, więc zachęcamy do ich poznania.

więcej
2017-11-10 01:01:00 Ogrody renesansowe na Białostocczyźnie

ogródr enesansowyRenesansowe ogrody w Polsce? No. chyba tylko w okolicach Krakowa, a i to nieliczne. Nic bardziej mylnego! Bo właśnie na terenie Wschodniej Polski było ich wiele. Zakładali je najpierw dworzanie królewscy związani z Boną i Zygmuntem Augustem - na terenach licznych nadań królewskich zlokalizowanych wokół siedziby królewskiej w Knyszynie, zawierającej też jedną z wzorcowych renesansowych kompozycji ogrodowych. Naśladują ich miejscowi wielmoże i bardziej oświecona szlachta, którzy rozpowszechniają wzorce renesansowej sztuki komponowania przestrzeni daleko poza najbliższe otoczenie Knyszyna.

Niezbyt gęsto zabudowana Białostocczyzna to obszar, gdzie ogrodów renesansowych powstawało wiele i były one sporo większe niż np. w Polsce południowej, gdzie istniejące wcześniej organizmy miejskie i urozmaicona konfiguracja terenu nie pozwalały na swobodne kształtowanie rozleglejszych kompozycji. Wszystko można tu było zaplanować od nowa i swobodnie, korzystając z najlepszych włoskich wzoców. Powstają więc na tych terenach rozległe, wieloczęściowe renesansowe rezydencje dworzan królewskich i samego króla. Urządza się liczne ogrody włoskie - tak ozdobne, jak i ozdobno-użytkowe. Wyprowadza się funkcje użytkowe poza stare zamki, i grody komponując poza nimi (lecz w zasięgu wzroku) nowe folwarki wyposażone w porządnie rozplanowane ogrody użytkowe otoczone alejami i szpalerami, a często też rozległymi systemami stawów. Później często folwarki te przejmują funkcje rezydencjonalne i stają się podstawą nowych, ozdobnych lub ozdobno-użytkowych kompozycji. Zdumiewa przy tym bogactwo i duża liczba tych kompozycji.

więcej
ARTYKUŁY

Dub

Dub to w okolicach Tomaszowa Lubelskiego jeden z najstarszych punktów osadniczych. W XVI wieku stanowił on ośrodek niewielkich dóbr należących do Dubieńskich. Jeden z nich ufundował tu w 1544 r. kościół, który w II połowie XVI wieku, w dobie gwałtownego rozwoju reformacji, zamieniony został na zbór kalwiński.

Zatem już w I połowie XVI w. istniał w Dubie dwór Dubieńskich. Zlokalizowano go w otoczeniu cieków wodnych, co sugeruje, że pierwotnie siedziba ta miała także pełnić funkcje obronne, a w XVI w. zajmowała niewielki teren otoczony ze wszystkich stron stawami, kanałami i strumieniami. Całość tej siedziby miała zapewne dość skromny program, być może nawiązujący do koncepcji ogrodu szlacheckiego wyłożonych w „Żywocie człowieka poczciwego".

Na początku XVII w. Dub przechodzi we władanie znanej w tym czasie rodziny Myszkowskich z Mira herbu Jastrzębiec. W 1628 r. ówczesny właściciel Duba Aleksander Myszkowski, dworzanin królewski, starosta tyszowiecki, wschowski i ojcowski, przywrócił kościół katolikom i sprowadził do Duba franciszkanów z Zamościa. Siedziba zakonników znajdowała się prawdopodobnie na zachód od dworu i rozlewisk strumienia, w miejscu obecnej kolonii Dub Poduchowny.

W tym czasie dobra Dub były zapewne podmiejską w stosunku do Zamościa rezydencją w kompleksie lubelskich dóbr Myszkowskich. Pod wpływem prądów popularnych w otoczeniu królewskim Aleksander Myszkowski dokonał przebudowy układu przestrzennego folwarku Dub w duchu estetyki barokowej. Całość siedziby podzielono na regularne kwatery, z których jedną zajmowały dwór i dziedziniec, a pozostałe ogród. Ważną rolę pełnił tu nadal system wodny, który przekomponowano tworząc regularne stawy i kanały otaczające od południa, północy i wschodu prostokątny teren zajęty przez dwór i ogrody. Od zachodu teren ten sąsiadował z jednym ze stawów rybnych wykopanych w dolinie strumienia. Te stawy i kanały, miały oprócz funkcji obronnych i użytkowych, także znaczenie ozdobne, a część z nich, z racji na bezpośrednie sąsiedztwo budynków rezydencjonalnych musiała też pełnić funkcję parterów wodnych.

zobacz więcej

PARTNERZY MINIGO.PL: